(Genetyczna odporność odmian Chopin i Galiwa w LODR Końskowola)
Współczesne sadownictwo stoi przed ogromnym wyzwaniem: jak obniżyć koszty produkcji przy jednoczesnym braku rąk do pracy? Odpowiedzią jest przejście z pracochłonnych upraw deserowych na super-intensywne sady przemysłowe, w pełni przystosowane do zbioru mechanicznego.
Zapraszamy do modelowego sadu doświadczalnego w Lubelskim Ośrodku Doradztwa Rolniczego w Końskowoli. Założono tam intensywny sad przemysłowy pod zbiór kombajnem do jabłek FELIX Z. Po sadzie oprowadził nas mgr inż. Sebastian Balant, specjalista ds. sadownictwa z LODR, który opowiedział o założeniach projektu i zastosowanych rozwiązaniach.
Wybór odmian: Genetyczna odporność zamiast 20 oprysków
SB: „Wykorzystaliśmy tutaj jabłonki z genetyczną odpornością na parcha, tak żeby zminimalizować ochronę do naprawdę niezbędnego minimum(…)”
Fundamentem nowoczesnego sadu przemysłowego jest ograniczenie chemii. Wykorzystując odmiany z genetyczną odpornością na parcha, takie jak Galiwa (słodka, deserowo-przemysłowa) czy Chopin (kwasowa, idealna do przetwórstwa), można wyeliminować ok. 60-70% standardowych zabiegów.
Kluczowa korzyść: W tradycyjnym sadzie wykonuje się ok. 20 oprysków na parcha w sezonie. W sadzie nowoczesnym te zabiegi praktycznie wypadają z harmonogramu, co generuje ogromne oszczędności paliwa, czasu i preparatów.
Budowa ściany owoconośnej – system super-intensywny
Aby kombajn do jabłek taki jak FELIX Z mógł pracować z najwyższą efektywnością, w LODR zdecydowano, że sad zostanie zaprojektowany jako „ściana owoconośna”.
- Rozstawa drzew: W systemie super-intensywnym w LODR posadzono drzewa co 0,7 m. To zagęszczenie pozwali na szybkie wypełnienie przestrzeni w rzędzie.
- Szerokość korony: Celem jest prowadzenie drzew tak, aby szerokość korony nie przekraczała 30 cm od osi pnia.
- Konstrukcja wspierająca: Zastosowanie słupów betonowych i drutów (lin) wraz z tyczkami bambusowymi tworzy stabilny stelaż, który jest w pełni kompatybilny z przejazdem kombajnu do zbioru jabłek FELIX Z.
Pierwszy rok: Inwestycja w strukturę drzewa
SB: „(…) w tym roku było trochę owoców, było sporo ich zawiązane, to i tak zostawialiśmy na drzewie (…) maksymalnie dwa, może trzy owoce. Wszystkie pozostałe zawiązki zrzucaliśmy. Chodzi o to, żeby wzmocnić samą sadzonkę, samo drzewko.”
W sadzie jabłoniowym pod zbiór mechaniczny priorytetem jest wzmocnienie sadzonki.
W prezentowanym sadzie doświadczalnym (sadzonym w listopadzie 2024 r.), mimo pojawienia się zawiązków, większość z nich została usunięta. Pozostawienie jedynie 2-3 jabłek na drzewie pozwala roślinie „wybudować” silny pień i koronę. Dzięki temu w trzecim roku drzewka są wystarczająco mocne, by wytrzymać pełne obciążenie owocami i proces mechanicznego zbioru.
Mechanizacja „od A do Z” – rola kombajnu FELIX Z
Projektując sad w rozstawie 0,7 m, docelowo dążono do całkowitego wyeliminowania pracy ręcznej:
- Cięcie mechaniczne: Wykonywane listwami tnącymi, z jedynie minimalną korektą ręczną.
- Zbiór mechaniczny: Dzięki prowadzeniu drzew przy tyczkach i zachowaniu wąskiej korony, kombajn FELIX Z może sprawnie otrząsać owoce, zapewniając wysoką czystość zbioru.
Podsumowanie: Czy to się opłaca?
Przejście na model przemysłowy z wykorzystaniem kombajnu to nie tylko oszczędność na robociźnie. To przede wszystkim przewidywalność. Nie musisz szukać kilkunastu pracowników sezonowych – wystarczy 3-4 osoby, w tym operator ciągnika i kombajnu. Łatwiej też reagować na stale zmieniającą się sytuację na rynku.
Zalety systemu super-intensywnego:
- Redukcja kosztów ochrony o 70%.
- Pełna mechanizacja cięcia i zbioru.
- Szybki zwrot z inwestycji.
Parametry | Sad Tradycyjny | Nowoczesny Sad Przemysłowy |
Rozstawa w rzędzie | ok. 1,0 m | 0,7 m (super-intensywny) |
Ochrona na parcha | ok. 20 zabiegów | Bliska zeru (odporność genetyczna) |
Zbiór | Ręczny | Mechaniczny |
Formowanie | Szeroka korona | Wąska ściana owoconośna (do 30 cm)
|
Chcesz dowiedzieć się więcej o tym, jak przygotować swój sad do współpracy z kombajnem FELIX Z? Skontaktuj się z naszymi doradcami techniczno-handlowymi!
Potrzebujesz więcej informacji odnośnie samego sadu? LODR w Końkowoli zaprasza do kontaktu.
